آموزش اصطلاحات رایج در بازار سهام ایران (3)

در دو درس قبلی، برخی اصطلاحات رایج در بازار سهام ایران را به شما معرفی کردیم. در این درس هم به معرفی سایر اصطلاحات رایج در بورس می پردازیم. با ما همراه باشید.

صف خرید و صف فروش چیست؟

وقتی حجم تقاضا برای یک سهم در بورس از حجم عرضه آن سهم بیشتر باشد، برای سهم مذکور صف خرید تشکیل می شود. تشکیل صف خرید برای یک سهم بیانگر اقبال سرمایه گذاران به این سهم است. در نقطه مقابل وقتی حجم عرضه یک سهم در بورس بیشتر از حجم تقاضا برای آن سهم باشد، برای سهم مذکور صف فروش شکل می گیرد. تشکیل صف فروش برای یک سهم می تواند حاکی از بی رغبتی سرمایه گذاران به این سهم باشد. البته ذکر این نکته ضروری است که هر اندازه میزان نقد شوندگی در یک بورس بیشتر باشد، از حجم صف های خرید و فروش سهام در آن بورس کاسته می شود زیرا در همه شرایط اعم از افزایش و کاهش قیمت سهام، همواره متقاضی برای سهام وجود دارد و این یعنی روان بودن فرآیند معاملات در بورس و قابلیت نقدشوندگی بالا.

در بورس ایران هم در سال های اخیر میزان نقدشوندگی بازار افزایش و از حجم صف های خرید و فروش تا حد زیادی کاسته شده است. نکته جالب و البته مهم درباره صف خرید و فروش این که با توجه به تاثیر لحظه ای و بسیار سریع اطلاعات بر میزان عرضه و تقاضای سهام در بورس، معمولا بعد از انتشار یک اطلاعات حائز اهمیت در خصوص سهام، صف خرید یا فروش برای آن سهم تشکیل می شود. بنابراین سرعت عمل سرمایه گذاران در تصمیم گیری برای خرید و فروش یک سهم در موفقیت آنها برای سرمایه گذاری، بسیار حائز اهمیت است. فرض کنید به عنوان مثال نرخ سیمان تا به حال کنترل می شد اما خبری در خصوص آزادسازی نرخ سیمان منتشر می شود. این خبر می تواند موجب انتظار سرمایه گذاران برای افزایش درآمد و سودآوری شرکت های سیمانی و در نتیجه افزایش تقاضای آنها برای خرید سهام شود و همین امر در فاصله کوتاهی تشکیل صف خرید و افزایش قیمت سهام شرکت های سیمانی را به دنبال دارد. بنابراین سرمایه گذارانی که زودتر از دیگران برای خرید این سهم اقدام کنند طبیعتا بیشتر از دیگران سود بدست می آورند.

دامنه نوسان

منظور از دامنه نوسان، حداکثر افزایش یا کاهشی است که قیمت سهام یک شرکت در یک روز می تواند داشته باشد. در حال حاضر دامنه نوسان قیمت در بورس تهران 4 درصد و دامنه نوسان قیمت در بازار فرابورس 5 درصد است. یعنی مثلا اگر قیمت سهم الف در بورس تهران در ابتدای روز 200 تومان باشد، قیمت این سهام در پایان ساعت معاملات حداکثر می تواند 8 تومان افزایش و یا 8 تومان کاهش داشته باشد.

دامنه نوسان با این هدف تعیین شده است که در مواقع بحرانی یا در مواقعی که بازار تحت تاثیر حرکات هیجانی برخی سهامداران، به ویژه سهامداران خرد قراردارد، از بروز نوسانات شدید در قیمت سهام و در نتیجه ضرر و زیان هنگفت سهامداران جلوگیری شود. البته شرکت هایی که نماد آن ها مدتی متوقف شده است، بعد از بازگشایی نماد، مشمول دامنه نوسان نمی شوند. زیرا اطلاعات با اهمیتی که نماد شرکت به خاطر آن متوقف شده است، ممکن است تاثیری بیش از دامنه نوسان تعیین شده بر قیمت سهم داشته باشد و طبیعی است که بر اساس سازوکار حراج باید اجازه داده شود تا اطلاعات تاثیر واقعی خودشان را بر میزان عرضه و تقاضا و در نتیجه قیمت سهام بگذارد. هرچند این تاثیر بیشتر از دامنه مجاز نوسان روزانه باشد.

حجم مبنا

حجم مبنا حداقل تعداد سهام یک شرکت است که باید در طول روز معامله شود تا قیمت آن سهم بتواند براساس سقف دامنه نوسان افزایش یا کاهش داشته باشد. بنابراین در صورتی که تعداد سهام معامله شده یک شرکت در طول روز کمتر از حجم مبنا باشد، به همان نسبت درصد نوسان قیمت آن سهم هم کاهش پیدا می کند. در حال حاضر حجم مبنای اغلب شرکت های پذیرفته شده در بورس، 0.0008 است. بنابراین اگر به عنوان مثال تعداد کل سهم یک شرکت پذیرفته شده در بورس 20 میلیون باشد تنها در صورتی قیمت سهام این شرکت در طول یک روز می تواند 4 درصد افزایش یا کاهش داشته باشد که حداقل 16 هزار سهم شرکت الف در طول روز داد و ستد شود.

هدف از تعیین حجم مبنا این که سرمایه گذاران اطمینان داشته باشند که نوسانات قیمت سهام در نتیجه خرید و فروش تعداد مشخص و قابل توجهی سهام صورت گرفته است. چرا که در غیر این صورت معامله حتی چند عدد سهم یک شرکت می تواند قیمت سهام این شرکت را در بورس تحت تاثیر قراردهد و منجر به ایجاد قیمت های غیر واقعی و کاذب در بورس شود.

قیمت پایانی سهم

قیمت پایانی سهام یک شرکت در واقع میانگین قیمت هایی است که آن سهم در طول روز بر اساس آن قیمت ها مورد داد و ستد قرار گرفته است. البته سامانه معاملاتی بورس بعد از محاسبه میانگین قیمت سهم در طول روز به صورت خودکار بررسی می کند که آیا میزان معاملات سهم نیز به اندازه حجم مبنا بوده یا خیر. طبیعتا اگر حجم معاملات سهم حداقل به اندازه حجم مبنا بوده باشد، میانگین محاسبه شده به عنوان قیمت پایانی قیمت سهم در سامانه معاملات ثبت می شود. اما اگر حجم معاملات سهم از حجم معاملات مبنا کمتر باشد، به همان اندازه از میزان افزایش یا کاهش قیمت سهم هم کاسته شده و قیمت پایانی بر این اساس محاسبه و در سامانه معاملات ثبت می شود.

به عنوان مثال فرض کنید قیمت سهم الف در ابتدای روز شنبه 200 تومان و میانگین قیمت معاملات این سهم در طول روز شنبه هم 206 تومان باشد. بنابراین میانگین قیمت سهم در پایان روز شنبه در مقایسه با ابتدای روز 6 تومان رشد داشته است. حالا اگر تعداد سهام معامله شده شرکت الف در طول روز شنبه برابر با حجم مبنا باشد، قیمت پایانی سهم در روز شنبه همان 206 تومان است اما اگر تعداد سهام معامله شده شرکت الف تنها معادل نصف حجم مبنای تعیین شده برای این سهم باشد، طبیعتا میزان افزایش سهم هم از 6 تومان به 3 تومان کاهش پیدا می کند و قیمت پایانی سهم در روز شنبه 203 تومان تعیین می شود

این یک بار رو ریسک کنید!
اسم و ایمیل خودتون رو ثبت کنید تا بهتون یاد بدیم چطوری در کمتر از 10 دقیقه در یک صنعت پرسود سرمایه گذاری کنید و تا 24 ماه سود خیلی خوبی رو بدست بیاورید.
آدرس ایمیل شما پیش ما امن باقی می ماند.
آموزش اصطلاحات رایج در بازار سهام ایران (3)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *